RFID TEKNOLOJİLERİ

Radyo Frekanslı Tanıma (Radio Frequency Identification) teknolojisi, canlı ve cansız her türlü nesnenin dokunmadan belirli bir mesafeden tanınmasında ve izlenmesinde kullanılır.  RFID teknolojileri giderek artan büyük bir oranda dünya genelinde yaygınlaşmakta ve birçok sektörde kullanılmaktadır. Otomotiv, akaryakıt, lojistik, perakendecilik, tarım, sağlık, ilaç, tekstil, finans, bankacılık, enerji, kamu, üretim, güvenlik, turizm gibi birçok sektörde geniş uygulama alanlarında aktif ve yaygın olarak kullanılmaktadır.

RFID Teknolojileri operasyonel maliyetleri oldukça azaltmakta, iş akışlarını hızlandırmakta, verimliliği ve karlılığı artırmaktadır.

RFID teknolojisi 4 temel bileşenden oluşur:

1- Etiket (çip ve anten’den oluşur)

2- Yazıcı

3- Okuyucu

4- Programlama Aracı

RFID ETİKETLER

RFID Etiket (tag), tanınmak istenen nesnelerin (ürün, paket, taşıt, insan, hayvan, vd.) üzerine veya içine doğrudan yerleştirilir.

Etiketin içindeki çipe kaydedilmiş bilgileri okumak için gerekli iletişim, okuyucu ile etiket içinde bulunan anten aracılığıyla radyo frekans (RF) sinyalleriyle sağlanır. Etiket, okuma alanına girdiğinde okuyucu tarafından algılanır ve çipinin kendi koduyla birlikte içinde kayıtlı bilgileri anteni vasıtasıyla okuyucuya kablosuz ve temassız olarak gönderir.

Enerjiyi alma yöntemine bağlı olarak, RFID etiketler aktif, pasif ve yarı pasif olmak üzere üçe ayrılır. Aktif etiketlerde, iletişim ve işlem için enerji kaynağı bulunurken,  pasif etiketler gerekli enerjiyi okuyucudan alırlar. Okuyucunun çiple haberleşmesini etikette bulunan anten sağlar.

Frekansa göre çipler 4 grupta sınıflandırılabilir.

1- Alçak Frekans (Low Frequency-LF)       (<135 KHz)

2- Yüksek Frekans (High Frequency-HF)   (13.56 MHz)

3- Çok Yüksek Frekans (Ultra High Frequency-UHF) (868 – 915 MHz)

4- Mikrodalga  (2.45 GHz, 5.8 GHz)

Frekansların özelliklerinden dolayı uygulamalara göre çip tercih edilmektedir. Alçak Frekans etiketleri daha az enerji kullanırlar, kısa mesafeden (0.33 m) okunabilirler ve bu nedenle metalik olmayan ve özellikle içerdiği su oranı yüksek olan (meyveler gibi) nesnelerin tanınmasıyla ilgili uygulamalarda kullanılmaktadırlar. Yüksek frekans etiketleri ise metalden oluşan ve daha yüksek su içeren nesnelerin tanınmasıyla ilgili uygulamalarda kullanılır. Okuma mesafeleri biraz daha yüksektir (1 m). UHF etiketler daha fazla güç gerektirir, okuma mesafeleri yüksektir () ve okuyucuyla etiket arasında açık alan olmasını özellikle arada metal engel olmamasını gerektirir.

Yüksek frekans için ISO 14443 ve ISO 15693 standartları tanımlanmış durumdadır. Çok yüksek frekans standartları için çalışmaları devam eden ISO 18000 ve EPC Class 0, Class 1 ve Gen2 olarak  belirlenmiştir.

RFID Etiketler fiziksel olarak birçok şekilde tasarlanabilmektedir. Plastik ve kağıt etiketler ihtiyaca göre değişik şekil, büyüklük ve ambalajlarla imal edilmektedir.

RFID çiplerin kendilerinin tekil bir kimlik kodu vardır (unique ID code) ve içine tanınmak istenen nesnelerle ilgili her türlü bilgi kaydedilebilir. Çiplerin bellek kapasiteleri uygulamaya/ihtiyaca göre belirlenebilmektedir. Nesnelerin ismi, ürün kodu, vb bilgiler en fazla 1K seviyesinde bellek kapasitesiyle çözülebilmektedir. Yüksek bellek kapasitesi, nesne hakkında çok fazla bilgi yüklenmek veya uygulamaya bağlı olarak nesneleri izleme veya takip bilgilerinin sürekli kaydedilmek istendiğinde gerekli olmaktadır.

RFID çiplerin kopyalanması oldukça zordur. Her çipin üretici tarafından belirlenmiş bir tekil (unique ID number) kimlik numarası/kodu vardır. Etiketlere birden fazla koruma seviyesi koyulabilmektedir. Güvenlik teknolojileri kullanılarak çip içindeki bilgilere erişim engellenebilmekte, çip kilitlenebilmekte veya kullanılamaz hale getirilebilmektedir.

RFID OKUYUCULAR

Okuyucular elle taşınabilir, araca monteli ve sabit olmak üzere 3 çeşittir. Etiketlerin kodlarının ve içinde kayıtlı bilgilerin okunup sisteme iletilmesi görevini görürler. Okuyucular da çiplerin sahip oldukları standartlara (ISO 14443, ISO 15693 gibi) göre çalışmaktadır. Okuyucunun okuma kapasitesi; çipin frekansına, gücüne, etiketin aktif veya pasif olmasına, antenin hassasiyetine, ortamda sıvı veya metal olup olmamasına gibi birçok etkene bağlıdır. Okunup yazılabilen etiketlerde okuma kapasitesi genelde yazma kapasitesinden daha yüksektir. Aktif çipler de pasif çiplere kıyasla daha geniş kapsama alanına sahiptir.

RFID YAZICILAR

Yazıcıların da okuyucular gibi sabit ve taşınabilir modelleri bulunmaktadır.  Yazıcılar, etiketlerin içindeki çiplere bilgi kaydedilmesinde, bilgilerin okunmasında ve güncellenmesinde kullanılırlar. Masaüstü, dizüstü ve el bilgisayarlarına kablolu veya kablosuz bağlanabilmektedirler. Etiketin içindeki çipe bilgi kaydetmenin yanında, etiketi de basan yazıcılar da bulunmaktadır.